معاونت پژوهشی و فناوری

نام تجهیز:

آنالیز عنصری  X-Ray Fluorescence -XRF برای نمونه های خاک -Soil mode

وضعیت سرویس دهی:  فعال

نام آزمایشگاه:

آزمایشگاه پژوهشی و تحقیقات کاربردی (شاعای مرکزی)

نام واحد آزمایشگاهی:

واحد آنالیز عنصری

مشخصات فنی تجهیز:

مدل دستگاه: Innov-X X-5000 Series

شرکت سازنده: OLYMPUS

کشور سازنده: آمریکا

نام آزمون:

اندازه گیری درصد عناصر جدول تناوبی از فسفر ( عدد اتمی 15 ) تا پلوتونیوم ( عدد اتمی 94).

ماکزیمم حد خوانش غلظت عناصر، 10 درصد .

 شرح آزمون:

روش XRF (Fluorescence X-ray) یکی از تکنیک‌های پیشرفته و سریع برای تحلیل ترکیب شیمیایی مواد مختلف است که به ویژه در پایش محیطی، اکتشافات معدنی و آزمایش‌های میدانی کاربرد دارد. دستگاه‌های XRF پرتابل این امکان را به کارشناسان می‌دهند تا نمونه‌های خاک را در محیط‌های میدانی (مانند معادن یا مناطق آلوده) تحلیل کنند و نتایج آنی و دقیق دریافت نمایند.

عملکرد دستگاه‌ بر اساس اصل فلورسانس اشعه ایکس استوار است. به این صورت که وقتی یک ماده (در اینجا خاک) به اشعه ایکس تابیده می‌شود، برخی از الکترون‌های لایه‌های داخلی اتم‌های آن ماده تحریک شده و از موقعیت خود به لایه‌های بالاتر جابجا می‌شوند. این فرآیند باعث می‌شود که اتم‌ها اشعه فلورسانس ساطع کنند. هر عنصر شیمیایی به‌طور خاص طول موج خاصی از این اشعه را ساطع می‌کند که می‌توان آن را اندازه‌گیری و شناسایی کرد. برای نمونه‌های خاک، اشعه ایکس معمولاً با قدرت بالا به نمونه تابانده می‌شود تا تاثیرگذاری بیشتری بر روی عناصر مختلف داخل خاک داشته باشد.

دستگاه از میکروپردازنده‌ها و نرم‌افزارهای پیشرفته برای تجزیه و تحلیل اشعه فلورسانس استفاده می‌کند. به این ترتیب دستگاه می‌تواند به‌طور خودکار غلظت هر عنصر را در نمونه خاک محاسبه کرده و آن را به صورت دیجیتال روی صفحه نمایش نشان دهد. به این ترتیب، می‌توان میزان فلزات سنگین و دیگر عناصر را در نمونه‌های خاک به‌سرعت شناسایی کرد.

مزایا :

• تشخیص چند عنصری: دستگاه X-5000 می‌تواند چندین عنصر را به‌طور هم‌زمان تجزیه و تحلیل کند که این ویژگی در اکتشافات معدنی که نیاز به ارزیابی فلزات مختلف در یک نمونه دارند، بسیار مفید است.
• طیف‌سنجی با وضوح بالا: دستگاه X-5000 با استفاده از دستگاه‌های تشخیص با دقت بالا به شناسایی دقیق و قابل اعتماد حتی در ماتریس‌های پیچیده مانند سنگ‌های معدنی با غلظت پایین فلزات گران‌بها می‌پردازد.
• مقاومت و دوام بالا: دستگاه X-5000 برای شرایط صنعتی سخت طراحی شده و برای استفاده در محیط‌های دورافتاده در اکتشافات معدنی یا سایت‌های پایش محیطی بسیار مناسب است.
• نرم‌افزار پیشرفته: اینو-ایکس سری X-5000 دارای نرم‌افزار پیشرفته‌ای است که به تحلیل دقیق عناصر، تهیه گزارش‌ها و یکپارچه‌سازی داده‌ها با سایر نرم‌افزارهای اکتشافی کمک می‌کند.

کاربرد :

• اکتشافات معدنی: دستگاه X-5000 برای آزمایش‌های سریع و غیرمخرب نمونه‌های سنگ، خاک و نمونه‌های هسته‌ای در میدان استفاده می‌شود. این دستگاه به معدن‌کاران کمک می‌کند تا فلزات باارزش مانند مس یا طلا را شناسایی کنند و مناطق بالقوه برای اکتشاف بیشتر را تعیین نمایند.
• شناسایی آلاینده‌ها در محیط: این دستگاه برای شناسایی آلاینده‌هایی مانند سرب، جیوه و کادمیوم در خاک یا آب استفاده می‌شود که در تلاش‌های اصلاحی یا پایش آلودگی‌های معدنی اهمیت دارد.
• پایش مقررات زیست‌محیطی:  این مدل دستگاه‌ در نظارت بر انطباق زیست‌محیطی برای شناسایی فلزات سمی در منابع آبی، خاک و هوا مفید هستند.

مشخصات تکنیکی و تخصصی دستگاه:

شرایط نمونه و آزمون:

• نمونه ها بایستی پودری و همگن باشند ( زیر 100 میکرون ).
• حداقل مقدار نمونه مورد نیاز، 15 گرم می باشد.
• آنالیز تنها برای نمونه های خاک امکان پذیر است.
• ماکزیمم حد تشخیص دستگاه 10 درصد می باشد.

تعرفه خدمات:

•   15 درصد تخفیف ویژه دانشجویان و اعضای هیات علمی دانشگاه شهید باهنر کرمان.
•  اعمال طرح های اعتباری و تخفیفی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری (گرنت نانو).

اطلاعات کارشناس:

              لاله رضازاده  rezlaleh@yahoo.com – 03431323117